UAVO 2026 — koniec NSTS, era STS-01 i STS-02

1 stycznia 2026 polskie NSTS (Narodowe Standardowe Scenariusze) straciły ważność. Tysiące operatorów drona w Polsce, którzy legalnie wykonywali komercyjne loty jeszcze w grudniu 2025, teraz mają na koncie nieaktualne uprawnienia. Jeśli wykonujesz inspekcje farm PV — albo chcesz wejść w branżę — ten artykuł tłumaczy co aktualnie obowiązuje i jak być w zgodzie z prawem.

Skąd ta zmiana

Europejski regulator (EASA) zharmonizował przepisy dronowe w 2021 roku, wprowadzając jednolite kategorie: OPEN, SPECIFIC, CERTIFIED. Polska, jak kilka innych krajów, równolegle utrzymywała własne scenariusze NSTS (NSTS-01 do NSTS-08), które działały tylko na terenie kraju. Termin "konwersji" NSTS → STS minął 31 grudnia 2024. Operatorzy którzy nie zrobili konwersji do końca 2024 — od stycznia 2026 latają bez papierów na operacje w kategorii SPECIFIC.

Trzy kategorie EASA

Każdy lot dronowy zalicza się do jednej z trzech kategorii w zależności od ryzyka:

Kategoria	Ryzyko	Co obejmuje	Dla farmy PV?
OPEN	Niskie	Drony < 25 kg, VLOS, < 120 m, z dala od ludzi	Tak — A2 lub A3
SPECIFIC	Średnie	STS-01 (VLOS w KON) lub STS-02 (BVLOS)	Tak — komercyjne
CERTIFIED	Wysokie	Loty pasażerskie, jak samoloty załogowe	Nie

STS-01 vs STS-02 — różnice praktyczne

Dla inspekcji termowizyjnych farm PV potrzebujesz uprawnień w kategorii SPECIFIC. To dwa europejskie scenariusze standardowe:

STS-01 — VLOS w obszarze kontrolowanym

• Lot w zasięgu wzroku pilota (VLOS)
• Wysokość do 120 m AGL
• Tylko nad obszarem kontrolowanym (KON) — bez przelotów nad osobami nieuczestniczącymi
• Dron klasy C5 (oznaczenie europejskie, max 25 kg)
• Możliwy w środowisku zurbanizowanym

Dla typowej farmy PV 1-10 MWp STS-01 wystarcza w 90% przypadków — operator widzi drona, latasz metodycznie pas po pasie, farma ogrodzona = obszar kontrolowany automatyczny.

STS-02 — BVLOS w środowisku rzadko zaludnionym

• Lot poza zasięgiem wzroku pilota (BVLOS) z obserwatorami przestrzeni
• Wymagani obserwatorzy (AO — Airspace Observers) co maks. 1 km
• Tylko w środowisku rzadko zaludnionym (poza miastem)
• Dron klasy C6
• Mapowanie dużych obszarów > 1 km²

STS-02 przydaje się przy farmach > 25 MWp gdzie dron leci poza horyzont. Bez tych uprawnień musisz przemieszczać stanowisko pilota co kilkaset metrów, co wydłuża inspekcję 2-3×.

Jak zdobyć uprawnienia w 2026

Ścieżka jest następująca (zakładając brak wcześniejszych papierów):

1. Egzamin OPEN A1/A3 — online na drony.gov.pl, darmowy, podstawa teoretyczna
2. Egzamin OPEN A2 — teoria w certyfikowanym ośrodku, ok. 500 zł, wymagany do lotów blisko ludzi
3. Szkolenie STS-01 — 2 dni teoria + praktyka, ok. 1500-2500 zł, w ośrodku zarejestrowanym w ULC
4. Szkolenie STS-02 (opcjonalne) — kolejne 1500-2500 zł, jeśli planujesz BVLOS
5. Rejestracja jako operator na drony.gov.pl — numer POL-OP-... potrzebny do faktur
6. Ubezpieczenie OC operatora — wymóg prawny, suma gwarancyjna minimum 750 000 SDR (~3.5 mln zł)

Całkowity koszt wejścia: 5 000 - 8 000 zł + sprzęt (DJI Mavic 3T to ok. 18 000 zł). Polecane ośrodki szkoleniowe w PL: Drony dla Firmy, Skylinedrones, Aeromind.

Co jeśli masz NSTS które wygasły

Niestety konwersja już niemożliwa — termin minął 31.12.2024. Musisz przejść pełen proces szkolenia STS-01 i/lub STS-02 jak osoba nowa w branży. Dobra wiadomość: materiał jest w 80% ten sam co NSTS, więc kurs przejdziesz szybko (1-2 dni zamiast 3-5 dla nowicjusza).

Gdzie sprawdzić swój aktualny status? Zaloguj się na drony.gov.pl przez Profil Zaufany — zobaczysz pełną listę aktualnych zaświadczeń. Jeśli widzisz tylko NSTS, masz problem i czas zacząć kurs.

Wymóg dla inspekcji PV — jaki minimum

Praktyczny pakiet dla komercyjnych inspekcji farm PV:

• OPEN A1/A3 + A2 (teoria, podstawa)
• STS-01 (VLOS, KON) — obowiązkowo
• STS-02 (BVLOS) — zalecane dla farm > 5 MWp
• Rejestracja operatora + ubezpieczenie OC
• Certyfikat termografisty wg PN-EN ISO 9712 (np. ITC Level 1) — żeby podpisać raport

Podsumowanie

Era NSTS się skończyła — w 2026 obowiązuje wspólny europejski standard STS-01/02. Jeśli wykonujesz komercyjne loty na farmach PV bez tych uprawnień, ryzykujesz mandat (do 5 000 zł) i odpowiedzialność cywilną w razie incydentu. Sprawdź swój status na drony.gov.pl jeszcze dziś — jeśli widzisz tam nieaktualne NSTS, zarezerwuj kurs STS na najbliższy termin.